خانه / یادداشت ها / نگاهی به تدریس علمی روزنامه نگاری آنلاین در افغانستان

نگاهی به تدریس علمی روزنامه نگاری آنلاین در افغانستان

در سال 1386 خورشیدی زمانی که پایان نامه تحصیلی دورهء لیسانسم را در زمینه روزنامه نگاری آنلاین کار میکردم با مفهوم  گزارشگری آنلاین و  چند رسانه ای آشنا شدم. البته انگیزه و علاقه مندی من به این نوع جدید از روزنامه نگاری،  بیشتر از تجربه وبلاگ نویسی ام بود که در زمان دانشجویی آن را فراگرفته بودم.

اهدای لوح سپاس دانشکده ژورنالیزم به فیصل کریمی

روزنامه نگاری آنلاین/چند رسانه ای همزمان با رشد و توسعه اینترنت تازه وارد ادبیات روزنامه نگاری جهان شده و دانشگاه های پیشرفته جهان که امکانات لازم  فنی را در اختیار دارند، مهارت های روزنامه نگاری آنلاین و گزارشگری چند رسانه ای را بصورت حرفه ای به دانشجویان شان تدریس میکنند. البته این همه با تغییر ماهیت ژورنالیزم و تکنولوژی محور شدن این رشته و نیز مجازی شدن فرایند ارتباطات به میان آمده است.

با این وصف روزنامه نگاری آنلاین و  چند رسانه ای با همه ابعادش برایم خیلی جالب به نظر میرسید و فکر میکردم با ویژگی هایی که گزارشگری چند رسانه ای دارد شاید روزی محور اصلی گزارش های رسانه ها قرار گیرد. چون این نوع از گزارشگری  تعاملی و غیر خطی است و مخاطب هم علاقه بیشتر به آن نشان میدهد.

آموزش های تخصصی

بعد از فراغت از دانشگاه هرات در سال 1386 با شرکت در برنامه های آموزشی حضوری و غیرحضوری در زمینه روزنامه نگاری آنلاین و چند رسانه ای از جمله اکادمی روزنامه نگاری زیگ زاگ بی بی سی، موسسه آموزشی پوینتر ( دانشگاه بین المللی خبر)،  شبکه بین المللی روزنامه نگاران ( آی جی نت)، سیستم آموزشی درسنامه بصورت آنلاین، اکادمی آسیایی ژورنالیزم و انستیتوت بین المللی ژورنالیزم در چینای هندوستان، و  نیز شرکت در برنامه آموزشی سه ماهه دانشکده ژورنالیزم و ارتباطات جمعی دانشگاه ایالتی سن حوزه امریکا و مشوره و دیدار با متخصصان و استاد برجسته رسانه های جدید در امریکا این نوع از گزارشگری را بصورت حرفه ای فرا گرفتم. البته مطالعه جانبی و تحقیق های فردی هم کمک کرد تا  ایده های جدیدی در این زمینه دریابم.

 این دوره ها فرصتی بود تا تدریس گزارشگری چند رسانه ای را ضمن روزنامه نگاری آنلاین در برنامه درسی دانشکده ژورنالیزم و ارتباطات جمعی دانشگاه هرات قرار گیرد و من روند تدریس آنها را به پیش ببرم. خوشبختانه برای اولین بار در افغانستان گزارشگری چند رسانه ای و روزنامه نگاری آنلاین در دانشگاه هرات تدریس اش آغاز شد و امید می رود این روند برای دانشجویان در سایر دانشگاه های افغانستان نیز تدریس گردد.

البته علاقه مندی نسل جوان، دانشجویان و خبرنگاران حرفه ای و آماتور در هرات  به وبلاگ نویسی،  روزنامه نگاری آنلاین و رسانه های اجتماعی نیز  سبب شد تا  من بسیاری از   آنها را در چندین دوره کوتاه مدت آموزشی  در موسسه های خصوصی تدریس و رهنمایی نمایم. البته درحال حاضر نیز  این مسایل را به  یک گروه از دانشجویان دختر در دانشگاه های خصوصی هرات بصورت نظری و عملی آموزش میدهم.

برای آشنایی بیشتر دانشجویان و علاقه مندان روزنامه نگاری در هرات، درسال 1390 نخستین کنفرانس علمی روزنامه نگاری آنلاین در دانشگاه هرات با مدیریت من برگزار شد و من در سخنرانی علمی تلاش کردم تا نکات و ویژگی های برجسته روزنامه نگاری آنلاین و جایگاه آن  را ارائه نمایم. در حاشیه این کنفرانس علمی در دانشگاه هرات بخاطر تشویق دانشجویان روزنامه نگاری آنلاین، از وبلاگ نویسان برتر دانشکده ژورنالیزم و ارتباطات جمعی دانشگاه هرات تقدیر شد.

سایت خبری دانشجویی

به امید خدا دومین کنفرانس علمی روزنامه نگاری آنلاین در افغانستان در پایان سمستر جاری در ماه سرطان امسال  در دانشگاه هرات برگزار خواهد شد و از نخستین سایت خبری دانشجویی در افغانستان نیز رونمایی خواهد شد.

این همه علاقه مندی دانشجویان و کمبود منابع علمی در زمینه روزنامه نگاری آنلاین به زبان فارسی سبب شد تا  برگردان کتاب انگلیسی روزنامه نگاری آنلاین؛ اصولی عملی خبر برای وب نوشته جمیز فوست امریکایی را به زبان فارسی روی دست بگیرم.

امروز بسیاری از رسانه های مطرح جهان خصوصا رسانه های آنلاین، با ویژگی ها و قابلیت هایی که گزارشگری چند رسانه ای  در پردازش و ارائه متنوع رویدادها دارد، این نوع گزارشگری را به کار میبرند و مخاطبان هم بخاطر غیرخطی بودن و چند رسانه ای بودن یک گزارش در فضای آنلاین،  علاقه بیشتری برای پیگیری این نوع گزارش ها نشان میدهند.

هنوز ادبیات روزنامه نگاری چند رسانه ای در دانشگاه ها و رسانه های افغانستان جدید است و بخاطر کمبود دانش حرفه ای و نبود امکانات لازم و نیروی انسانی متخصص دراین زمینه کمتر به آن پرداخته شده است.

البته  سایر دانشکده های ژورنالیزم در افغانستان مجبور هستند بخاطر عقب نماندن از جدیدترین معیارهای ژورنالیزم و آموزش و پرورش کادرهایی متناسب با نیاز بازار کار رسانه ای در رسانه های حرفه ای، گزارشگری چند رسانه ای، روزنامه نگاری آنلاین و تکنالوژی های جدید رسانه ای را در برنامه های درسی شان بگنجانند.  البته خوشبختانه به تازگی مضمون  روزنامه نگاری آنلاین در برنامه های درسی دانشکده های ژورنالیزم دانشگاه های افغانستان گنجانیده شده و قرار است این مضمون در آینده تدریس گردد.

کاربردی نمودن علوم و پاسخگویی دانشگاه ها به نیازهای بازارکار در همه رشته ها در موفقیت دانشگاه ها برای رسیدن به یک معیار قابل قبول و اعتباردهی  کمک میکند وخصوصا دانشکده های ژورنالیزم باید این مهم را بیش از سایرین  بصورت نظامند و کاربردی در محور برنامه های درسی شان قرار دهند.

درباره‌ی فیصل کریمی

فیصل کریمی، روزنامه‌نگار، استاد دانشکده‌ی ژورنالیزم و ارتباطات جمعی دانشگاه هرات، بنیانگذار و رییس انستیتوت تحقیقات و مطالعات رسانه‌ای افغانستان است. او با 18 سال تجربه کار رسانه‌ای، کارشناس ارشد مطالعات رسانه‌های جدید و ارتباطات است. حوزه‌ی تخصص و پژوهش او، روزنامه‌نگاری آنلاین و رسانه‌های جدید است.

۳ نظر

  1. سعید عرب زاده

    تلاشتان در جهت خدمت به دانشجویان از روی اخلاص و قابل قدر است ، از ته دل به وجودتان افتخار می کنیم جناب استاد

  2. فیصل کریمی

    دوست عزیز جناب عرب زاده بزرگوار! ممنون از حسن نظرتان. رهنمایی ام کنید.

  3. وبلاک وروز نامه نگاری

پاسخ دادن به سعید عرب زاده جواب را باطل کن

ایمیل شما نشر نخواهد شد.خانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*